Jy blaai in die argief vir luiperds.

RAAISEL VAN DIE BADJIE

Augustus 18, 2019 in Uncategorized

Die hoogtepunt.

Een van die raaisels van Sabiepark het verdiep. Hoekom, wonder ek, verkies die diere om uit die klein voëlbadjie neffens die watergat te drink? Is die watergat dalk nie so aanloklik en gerieflik soos ons dink nie?

Die water is in elk geval presies dieselfde. Tokkie kan kwalik voorbly om emmers uit die watergat te skep en oor te karwei. Vier tot vyf emmers op ‘n slag. Die jongste gebruikers van die voëlbad vir drinkdoeleindes is die njalas, veral die ooitjies. Hulle volg in die spore van o.m. die koedoes, sebras, bosbokkies, bobbejane en blou-apies.

Die njalabul drink tot sy krediet ook onverstoord en sonder fiemies uit die watergat. Die watervlak verklap dat hy nie die enigste is nie. Die ander dorstiges drink blykbaar in die donker of wanneer ons ons rûe draai.

Die voëllewe was lewendiger as ooit. Spreeus is dreunend soos ‘n vliegtuig in swart swerms hier oor. Tokkie moet eintlik daarvan vertel. Gekroonde neushorings het lang tye hier rondgesit en in die Honda se vensters hul profiele bewonder. Sysies, blou en rooi, het gebad dat die water spat. Bloukuifloeries was aanvanklik volop. Seker kos aan later weggeraak?

Ons pak op. Dat die vervroegde oppakkery so netjies saamgeval het met volmaan was natuurlik onbepland. Was nietemin genoeglik om in die helder maanlig die laaste aand of twee op die agterstoep te braai. Die bos skitter op sy mooiste as die maan ‘n ronde bal bokant die knoppiesdorings hang.

Laasgenoemde blom reeds vir ‘n vale. Ek sit op die agterstoep en skryf. As ek opkyk, sien ek die huilboerboon. Wens ek kon vertel die statige boom is ook al oortrek met sy rooi wasagtige lentedrag. Maar ek is darem ‘n bietjie haastig. Dis nog maar middel Augustus.

Die kameelperde het bly kom en kom om aan die beendere van die ontslape voorvader te kom kou. As jy maar weer sien, knak een sy knieë asof hy op die droë motorpad wil drink – soos die ambisieuse hengelaars in die spreekwoord hul stokperdjie beoefen om op droë grond vis te vang. Twee jong bulle het mekaar misverstaan oor eiendomsreg op ‘n been. Die tradisionele stadige nekgeveg het gevolg. As die twee my met die kamera gewaar, is alle vyandelikhede eers gestaak om die koddige indringer uit die hoogte te betrag. Dan woed die stryd ernstig voort.

Christo, Dalene en Marcus Malan van Pretoria was twee dae hier – ons enigste oorslaapgaste die vakansie, buiten die Claassens-seuns. Hou ons vriende nie meer van ons nie? Kom ons beskou dit liewer maar as nog ‘n teken van oud word. Die 80ste-verjaardae om ons raak al hoe volopper.

Hoogtepunt van die vakansie? Ongetwyfeld die twee luiperds op pad kerk toe. Weet eerlik nie watter van daardie foto’s op my rekenaarskerm moet kom nie.

KOL-KOL KERK TOE

Augustus 6, 2019 in Uncategorized

Konfrontasie!

Een van die vreugdes van ‘n vakansie in die bos is die Sondagbesoeke aan die karaktervolle kerkie in die personeeldorp met sy duursame inheemse hout oral, gewyde atmosfeer en natuurlike omgewing met ‘n reuse-reuse koorsboom by die een ingang.

Aanbidding saam met die intieme klein gemeente is ‘n geestelike verfrissing wat vrymoediglik by alle wildtuingangers aanbeveel word. Vakansiegangers hoef nie te vrees dat hulle skeef aangekyk sal word omdat hulle nie “aangetrek” is nie. Dienste is om 08:30 winter en somer. Almal is welkom.

Die een diens wat vir die uwe uitstaan, was die van Sondag 4 Augustus 2019. Die preek van die leraar, ds. Carl Louwrens, was ‘n boeiende kragtoer, soos altyd – sonder ‘n enkele nota en met ‘n goeie skeut humor. Maar jammer, ds. Louwrens, dis nie jou preek waaroor ek dit hier het nie. Ek wil vertel van die rit van 15 kilometer van Sabiepark tot by die kerk.

Die sprong.

Skaars twee kilometer gery, kry ons ons eerste luiperd van die dag in die Sabierivier skuins voor die Protea Hotel tussen die riete. Dis ‘n fris mannetjie. Dié is in ‘n soort sielkundige oorlog gewikkel met ‘n trop bobbejane wat omtrent die horries wil kry van die opgewondenheid. As hy maak of hy mik, retireer die ou lot met ‘n spoed. Staan hy stil, skuif die bobbejane arrogant nader met die hoofman oor honderd handeviervoet op die voorpunt. Hy sluip al hoe nader en koggel die luiperd jillend.

Die luiperd vererg hom, en gee van die klip waarop hy staan ‘n elegante sprong in die sekelsterte se rigting. Toe moet jy sien hoe begewe die bende lawaaigatte se moed hulle. Hulle skarrel oor die brug tussen die motors deur, die dapper generaal losvoor. Die granietbeeld van Pres. Paul Kruger bied ‘n aantreklike plek van veiligheid. Op sy kop sit dit naderhand swart. Wetende wat skrik aan bobbejane se spysvertering doen, skat ‘n mens ‘n goeie skrop sou dalk vir Oom Paul se kop nodig gewees het.

Wat die luiperd betref, was die speletjie egter verby. Die toonbeeld van waardigheid, vind hy sy weg oor die rivierklippe, en verdwyn onder die brug.

Nou moet ons aanstoot. Net agt kilometer verder, by die afdraai na die Lake Panic-voëlskuiling , gaan die remligte van die bakkie voor ons skielik aan. Ek volg sy voorbeeld en bring die Honda ook vinnig tot stilstand. “Leeu!” Die bestuurder van die bakkie vorm die woord met sy lippe. Maar toe is dit nie ‘n leeu nie, wel luiperd nommer twee. Weer ‘n mannetjie.

Nommer twee.

Hy kom uit die bos en gaan maak ‘n draai oorkant die grondpad. Deurentyd merk hy sy gebied af. Toe maak hy ‘n regsomkeer. Reg van voor kom hy op ons afgestap. Jy sou aan hom kon vat. Die laaste foto is net ‘n blerts. Hy was eenvoudig te naby.

Die laaste sien is toe hy so tussen die motors deur oor die H11-teerpad vleg. Oorkant verloor ons hom in die langerige wintergras.

Gelukkig is ons betyds by die kerk – net toe die klok aan ‘n hardekool-stellasie sy eerste en laaste gelui lui. So betyds dat ons nog vinnig kan vertel en foto’s wys om ander kerkgangers jaloers te maak.

Voorheen het ons in seker ver meer as honderd ritte kerk toe al ‘n luiperd in die pad gekry. Ons het al leeus gesien, ‘n renoster en selfs een keer wildehonde. Olifante is gereelde kalante op die roete. Maar twee luiperds – boonop so na aan mekaar en sulke oop teikens vir die kamera se oog! Dit teken die Van Deventers aan as ‘n een- keer- in- ‘n- leeftyd-belewenis.

Party vriende trek ‘n verband tussen die wonderlike waarnemings en getroue kerkbesoek. So asof dit ‘n beloning kon wees. Hoe teologies korrek die teorie is, weet ek nie. Ander kla dat dit darem nie regverdig is nie. Hoe gelukkig kan party mense nou nie wees nie!

Vir hulle is my antwoord: gaan kontroleer ‘n bietjie hoeveel keer per jaar ry die Van Deventers daardie paadjie. Twintig jaar al. Dikwels sien ons tussen Sabiepark en Skukuza enkele rooibokkies en nie veel meer nie. Maar dit is mos nou maar een maal so soos Gary Player graag opgemerk het: “Hoe meer jy oefen des te gelukkiger raak jy.”

KNERTSIE OP KALANTE MET KOLLE

Julie 1, 2017 in Uncategorized

OP al die luiperds wat ek en Tokkie al in Sabiepark raakgeloop het – veral die ene wat haar ewe kontant op ons stoep tuisgemaak het twee jaar gelede – drink ek vandag ‘n knertsie Wild Africalikeur in die bladsye van Beeld. Lees saam by:

http://www.netwerk24.com/Ontspan/Leef/jou-storie-n-knertsie-op-die-luiperds-20170701

LUIPERD-VRESE

Januarie 30, 2013 in Uncategorized

 

 Toe ons Sabiepark binnery,  was die prominente kennisgewing op die swartbord by die hek:  Leopard in the park! Mooi skets van ‘n luiperd daarby. Ek het dadelik die tweeling voor die bord afgeneem (foto hierbo).   Die kunstenaar is Abey, vriendelike nuwe hekwag.  Toe ons ry, was Abey se skets, en die waarskuwing steeds op die bord.

 Die luiperd(-s) was oor Nuwejaar hier, daar en oweral.  Verskeie Sabieparkers het op verskillende tye een teëgekom – ‘n verbaasde eienaar glo op sy stoep. Dié gevaarlike roofdier het ‘n middagslapie kom vang. ‘n  Middag was een lank in Wildevylaan rond, naby die driffie ten ooste van Tarlehoet, en een oggend by bure, Rob en Beth Meyers van 152, net om die draai in Apiesdoringlaan.  Elvis van Sabiepark het ‘n groot mannetjie doodluiters om 14:45 op die piekniekplek se parkeerterrein sien ronddwaal.

 Met dié Meneer/Menere/Dames se aptyt skort niks.  ‘n Wildebeeskalfie is ‘n middag om 16:00 uitgehaal en twee dae later ‘n volwasse wildebees.  Intussen is ‘n rooibok platgetrek. Ook die park se kwynende vlakvarkbevolking raak vinnig uitgedun. Die dankbare hiënas tjank aaneen oor die vele karmenaadjies.  

 Tarlehoet se mense het in 18 dae geen teken van ‘n luiperd gewaar nie. Ironies, was dié pragdier in sy afwesigheid tog, ook vir ons,  ‘n oorheersende teenwoordigheid.  Die tweeling-kleinkinders Jacob en Thomas is lief vir die veld en versot op stap.  Hulle geniet die bome, spore  en mis. Oupa het egter niekansgesien om hulle aan die risiko van ‘n dwalende luiperd bloot te stel nie.  

 Omte skrikkerig te wees om te stap, is vir die VanD’s ‘n hartseer-saak.  Ongelukkig weet ek nie of ek ooit weer gerus genoeg sal raak nie. Dalk is ons heerlike wandelinge maar iets vir “memory lane” en die foto-albums.

 Sommige meen my vrese is oordrewe. “Hy raak oud, die ou kêrel.” ‘n Vriend het kom praat. Luiperds was nog altyd deel van Sabiepark, is sy standpunt.  Almiskie, het ek geantwoord.  In die verlede is gevaarlike diere verdoof en verwyder – of selfs doodgeskiet – as hulle Sabieparkers se veiligheid bedreig. Enkele jare gelede het een ewe astrant oor die swembad se heining gespring. Daar is vinnig op hom toegeslaan.

 Verskeie sulke insidente is opgeteken. Luiperds was in elk geval nog nooit so onbelemmerd tuis in park soos die afgelope jaar of twee nie.  

 Terug op Melkbos, kry ek ‘n brief van ‘n vriendin: “Ons gaan Sondag vir ‘n week na Sabiepark en ek het gewonder wat jy bedoel met die ‘luiperdbedrywighede’. Kanek regtig nie met my kleindogter gaan stap nie, en is dit veilig as sy daar in die binnehof by ons huis speel? ”

 My antwoord was doodeerlik: “Ekself sien niekansom met my kleinkinders te stap nie, al het ons dit as yslike beperking ervaar. Jul binnehof is bepaald veiliger. Maar waar is jy 100% gewaarborg? ‘n Luiperd het al op die parkhoof se stoep ‘n hondjie kom vat.  Soos dinge ontwikkel, flikker die gevaarligte al hoe meer vir my dat ‘n ramp homkanafspeel: hetsy werker/besoeker”.

 Ek kon bygevoeg het dat selfs ‘n buitengewoon groot koedoekoei al in Sabiepark ‘n slagoffer was. Wanneer word dit ‘n mens se beurt? Al sê wie ook wat: Dat ‘n luiperd in Sabiepark ‘n menskanaanval – soos in Skukuza se personeeldorp in ‘n kort rukkie twee aangeval is, die laaste ‘n skoolkind met sy boeksakkie op sy rug – is in die lig van al die rooi ligte wat flikker, vir my werklik ‘n diepe bekommernis.   

 Een ding weet ek: as mensebloed gevloei het, sal ons hartsplekkie nooit weer dieselfdekanwees nie.

 In die jongste Nuusbrief is inligting oor die regskoste wat enkele hardekwas-eienaars vir Sabiepark op die hals haal met hul uitdaging van algemene reëls. Ditkanheffings opjaag, word gewaarsku. Die harde werklikheid is natuurlik dat die huidige regskoste ‘n vulletjie sal wees teen die enorme prys wat dit van almal gaan verg as ‘n honger of siek luiperd, ná al die waarskuwings, ‘n niksvermoedende stapper, braaier of werksmens sou vat.

 Hoop maar ek is sommer net Bangjan, en sien werklik net spoke, soos my vriend beweer.  

 

Naskrif:  Sebras was, aan die positiewe kant, ‘n gedurige plesier vir die Tarlehoeters, soos hierdie foto en vorige nagfoto’s by ons watergatjie aantoon.  Die kordate klein kameelperdjie het meer as een keer sy opwagting op ons werf gemaak.  Dan het ons jou werklik weer ‘n inwonende veldlikkewaan wat gereeld in die skadu van die dak se oorhang ontvlugting van die somerson kom soek. Bosnagape het elke aand kom piesang haal.   Maar die nagapies was nog nooit so skaars nie. Seker oorgenoeg smulkos in die welige veld.