Profile photo of Vloei

by

Kayalami Kronieke: Makmaak

Junie 26, 2013 in Uncategorized

“Habituation” is ‘n term wat beteken om “gewoond gemaak” te word. Dit is die kruks van die navorsing wat hier by Kayalami gedoen word. Wat díe projek uniek maak is dat ons eksperimentele navorsing op primate doen wat nie in gevangeniskap leef nie. Om dit reg te kry moet die diere se vertroue gewen word deur middel van bogenoemde proses.

Elke oggend voor sonsopkoms is jy uit om die blou apies te soek waar hulle in die boomtoppe sit en opwarm in die son se eerste strale. Daarna volg jy hulle so naby as wat jy hulle jou toelaat  gedurende hulle daaglikse roetine tot hulle weer bome opsoek om te gaan slaap. So word die proses herhaal totdat jou volgafstand so gekrimp het dat jy op die ou ent tussen hulle kan rondloop sonder dat hulle jou as ‘n bedreiging beskou. Dit kan maande en selfs jare neem en verg ‘n sonderlinge tipe persoon met die nodige passie en geduld om die proses suksesvol uit te voer.

Die eerste jaar van die projek was spesifiek gefokus op die gewoondmaak proses en ons het op ses veskillende troppe gewerk wat binne ons navorsingsgebied van ongeveer 3000ha geval het. Daagliks het ons twee-twee uitgegaan agter die verskillende aaptroppe aan en teen die einde van die dag met gemengde gevoelens en stukkende klere terug gekeer na Kayalami. Zoeloeland het min genade met sy sekelbos en Acacia tortillis boskasies, bosluise en bloedige hitte.Dis die klein beloninkies wat jy jouself gun wat die lewe die moeite werd maak. Daardie koue bier wat gedeel is saam met ‘n snaakse storie of twee teen sononder, was salf op die krapmerke, bytplekke en gekneusde gemoedstoestand.

Na amper twintig jaar se diens in die formele bewaringsektor en ‘n huwelik van amper tien jaar wat op die rotse geloop het, het ek alle standvastigheid verruil vir die onsekere bestaan van selfbekikkingsreg (elke Afrikaner se droom of nagmerrie) of soos die Engelsman sê: “self employment”. Vir ‘n jaar het ek regoor Suid Afrika lugopnames gedoen op uitheemse/indringer plante vir die Lanbou Navorsingsraad. Toe die fondse opdroog vir die projek, het ek na Richardsbaai verskuif en vir twee jaar op ‘n klein seilbootjie gebly terwyl ek werk gesoek het, my studies voltooi het en los werkies gedoen het om my spaargeld wat vinnig besig was om uit te loop, aan te vul.

Dit was gedurende díe tyd dat ek tot die besef gekom het dat ek vir my eie heil moet sorg en so is die huidige projek verwek en ‘n jaar later gebore. Hoe ek op Oom Karools en sy plaas afgekom het is ‘n storie vir ‘n ander keer, maar wat ek wel kan byvoeg is dat ek teen daardie tyd goed gekneus was deur die lewe se stampe en stote. Die proses van “habituation” is, soos ek reeds gesê het, ‘n stadige een maar juis daarom so effektief. As jy weer kyk, dan speel die klomp klein apies rondom jou en die ou mannetjie blaf nie meer sy waarskuroep as hy jou gewaar nie.

Waar ek gesit het by die vuurmaakplek so entjie van die huis af, was ek moeg na ‘n dag se harde loop, en hartseer in my verlange na my seuntjies daar ver in Pretoria. Sy het langs my kom sit en sonder woorde haar sigaret vir my aangegee. Vir ‘n rukkie het ons woordeloos gesit en rook en toe oor die dag se gebeure gesels. Sonder dat ek dit besef het, was daar ‘n andersoortige  « habituation »  proses besig om te gebeur.

 

5 antwoorde op Kayalami Kronieke: Makmaak

  1. tina10 het gesê op Junie 26, 2013

    Ek lees lekker hier

  2. Twaksak het gesê op Junie 26, 2013

    Mooi geskryf.

  3. Mmm, dis hoe ek my vrou se hart gewen het.

  4. Ja vertrou wen…wen baie grond tot goeie vriendskap…en ek dink dit werk so in alle opsigte

    Ek hoop die lewe hou nou op stoot aan jou…

Laat 'n Antwoord

Jou e-posadres sal nie gepubliseer word nie. Vereiste velde word aangedui as *.